Patron



mjr Stefan Bronisław Starzyński

Stefan Starzyński (1893-1944), polski działacz niepodległościowy, polityczny i społeczno-gospodarczy, ekonomista, publicysta. Przed I wojną światową członek organizacji niepodległościowych i paramilitarnych, m.in. od 1912 w Związku Strzeleckim w Warszawie. 1914-1917 oficer I Brygady Legionów Polskich, następnie w Polskiej Organizacji Wojskowej. Do 1921 pozostawał w służbie wojskowej. 1924-1934 wiceminister skarbu i wiceprezes Banku Gospodarstwa Krajowego. 1930-1933 poseł na sejm. Od 1931 wykładowca w Szkole Głównej Handlowej. 1934-1939 komisaryczny prezydent Warszawy, autor planu rozbudowy i modernizacji stolicy. Działacz Bezpartyjnego Bloku Współpracy z Rządem, następnie Obozu Zjednoczenia Narodowego. Stefan Starzyński zyskał sobie opinię najenergiczniejszego prezydenta Warszawy II Rzeczypospolitej, posiadającego własną, przemyślaną koncepcję rozwoju urbanistycznego stolicy. Zmodernizował wszystkie arterie komunikacyjne, ożywił budownictwo mieszkaniowe, upowszechnił usługi komunalne, zreorganizował otwartą opiekę społeczną i zdrowotną na terenie Warszawy, żywo interesował się rozwojem stołecznej oświaty i nauki.

Był inicjatorem rozbudowania urządzeń komunalnych, miejskiej sieci komunikacyjnej. Za jego kadencji wzrosła liczba szkół publicznych, instytucji opieki społecznej i ochrony zdrowia. W 1935 roku zainicjował akcję Warszawa w kwiatach i zieleni, a także utworzenie Komisji Opieki nad Zabytkami i budowę Muzeum Dawnej Warszawy. W grudniu 1937 roku z inspiracji Stefana Starzyńskiego powstał plan czteroletni rozbudowy miasta (przerwany przez wybuch wojny). Wybrany na stanowisko prezydenta Warszawy podczas wyborów 18 grudnia 1938 roku. W latach 1934 - 1939 pełnił funkcję prezesa Związku Miast Polskich i posiadał wielki wpływ na uzdrowienie sytuacji finansowej 601 miast zrzeszonych w tym Związku

We wrześniu 1939 roku, wbrew zarządzeniom ewakuacyjnym, pozostał w mieście. Od 8 września był komisarzem cywilnym, przy Dowództwie Obrony Warszawy, a następnie przy Armii Warszawa. Przez osobisty przykład i energię oraz słynne przemówienia radiowe wygłaszane do ludności stolicy, stał się faktycznym przywódcą walczącej Warszawy. Od 1 do 27 września kierował akcją odbudowy zniszczeń. 27 października 1939 roku aresztowany przez gestapo został wywieziony najprawdopodobniej do Berlina, następnie do kopalni potasu w Baelberge, gdzie ślad po nim zaginął. Okoliczności i dokładna data śmierci nie są znane. Symboliczny grób najdzielniejszego z prezydentów Warszawy znajduje się na Cmentarzu Powązkowskim. Jest jedynym jak dotąd prezydentem Warszawy, którego uhonorowano pomnikiem w stolicy (na pl. Bankowym).

©2012